سرویس فرهنگ و هنر - مارول فیلم‌های خود را در چندین بخش مختلف تولید و پخش کرده است. این بخش‌ها با نام فاز شناخته می‌شوند. بسیاری از داستان‌ها و شخصیت‌های حاضر در این فیلم‌های ابرقهرمانی با یکدیگر در ارتباط هستند و همین مسئله باعث شده تا آثار این استودیو تحت عنوان دنیای سینمایی مارول (Marvel Cinematic Universe) یا به اختصار (MCU) شناخته شوند. این جهان سینمایی شگفت‌انگیز در عمر نزدیک به بیست ساله‌ی خود ده‌ها شخصیت خوب و بد داشته و در هر فیلم، بخشی از اتفاقات و رویدادهای مربوط به آن‌ها بیان می‌شود تا مخاطب، همواره آمادگی ذهنی لازم برای دنبال کردن بخش‌های دیگر را داشته باشد. یکی از نکات قابل توجه در دنیای سینمایی مارول، ارتباطات داستانی عمیق و اشارات متعدد بین فیلم‌های مختلف است. ...

به گزارش سرویس فرهنگ و هنر جیرجیرک به نقل از فرادید - مارول یکی از بزرگترین شرکت های تولید کننده فیلم های سینمایی است و آثارش طرفداران پروپاقرص زیادی دارد. فرنچایز دنیای سینمایی مارول (MCU) نیز با آن ابرقهرمانان فوق العاده، داستان های هیجان انگیز، و جلوه های ویژه ی خیره کننده میلیون ها نفر را در سراسر جهان مجذوب خود کرده است. در کنار تمام ویژگی هایی که نام بردیم اما، سبک فانتزی و علمی- تخیلی در ترتیب فیلم های مارول یکی از مهم ترین عوامل تمایز آن هاست.

مارول فیلم های خود را در چندین بخش مختلف تولید و پخش کرده است. این بخش ها با نام فاز شناخته می شوند. بسیاری از داستان ها و شخصیت های حاضر در این فیلم های ابرقهرمانی با یکدیگر در ارتباط هستند و همین مسئله باعث شده تا آثار این استودیو تحت عنوان «دنیای سینمایی مارول» (Marvel Cinematic Universe) یا به اختصار (MCU) شناخته شوند. این جهان سینمایی شگفت انگیز در عمر نزدیک به بیست ساله ی خود ده ها شخصیت خوب و بد داشته و در هر فیلم، بخشی از اتفاقات و رویدادهای مربوط به آن ها بیان می شود تا مخاطب، همواره آمادگی ذهنی لازم برای دنبال کردن بخش های دیگر را داشته باشد. یکی از نکات قابل توجه در دنیای سینمایی مارول، ارتباطات داستانی عمیق و اشارات متعدد بین فیلم های مختلف است.

اگر به تازگی می خواهید سراغ فیلم های مارول بروید، شاید بهتر باشد آن ها را بر اساس زمان انتشار تماشا کنید. اما اگر ترتیب فیلم های مارول از نظر داستان برایتان مهم تر است، باید بدانید که ترتیب انتشار فیلم ها با ترتیب وقوع داستان ها متفاوت است. برای مثال، داستان فیلم «کاپیتان آمریکا: نخستین انتقام جو» که در سال 2010 اکران شد، قبل از داستان «مرد آهنی» که در سال 2008 روی پرده رفت اتفاق می افتد. هرچند، انتخاب این ترتیب ممکن است شما را کمی سردرگم کند. به همین خاطر در ادامه دو لیست متفاوت را برای تماشای فیلم های دنیای سینمایی مارول برای شما آماده کرده ایم. اول بر اساس تاریخ انتشار فیلم ها و سپس بر اساس خط داستانی کل فرنچایز.

تماشای فیلم های دنیای سینمایی مارول به ترتیب تاریخ انتشار

دنیای سینمایی مارول شامل فیلم ها و سریال های زیادی است که همگی در یک دنیای مشترک به هم مرتبط هستند. در اینجا لیستی از تمام فیلم ها و سریال های منتشر شده تا این لحظه به ترتیب تاریخ انتشار آمده است:

فاز اول:

1. مرد آهنی (Iron Man)

• کارگردان: جان فاورو
• بازیگران: رابرت داونی جونیور (تونی استارک- آیرون من)، ترنس هاوارد (جیم رودز- وار ماشین)، جف بریجز (اوبادیا استین- آیرون مانگر)، گوئینت پالترو (پپر پاتس)، لزلی بیب (کریستین ابرهارت)، شان توب (یینسن)
• تاریخ اکران: 2008
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: 94 از 100
• امتیاز IMDb به فیلم: 7.9 از 10

تونی استارک، نابغه ای میلیاردر و تاجر اسلحه، در سفری به افغانستان برای نمایش جدیدترین سلاح خود توسط گروهی تروریستی به نام «ده حلقه» اسیر می شود. در اسارت او مجبور به ساخت موشک جریکو برای آن هاست، اما در عوض با کمک هم سلولی اش، یینسن، یک زره قدرتمند می سازد و با آن فرار می کند. پس از بازگشت به آمریکا، تونی تولید اسلحه را در شرکت خود یعنی «استارک اینداستریز»، متوقف می کند و تصمیم می گیرد از زره خود برای مبارزه با بی عدالتی و محافظت از مردم استفاده کند. او زره خود را بهبود می بخشد و با نام مرد آهنی با تروریست ها و دشمنانی مانند اوبادیا استین، شریک تجاری پدرش که قصد تصاحب شرکت را دارد مبارزه می کند.

ویژگی های مرد آهنی در MCU:

• آغاز دنیای سینمایی مارول: این فیلم اولین فیلم در دنیای سینمایی مارول بود و پایه و اساس این دنیای مشترک را بنا نهاد.
• معرفی تونی استارک: تونی استارک به عنوان یکی از مهم ترین و محبوب ترین شخصیت های دنیای سینمایی مارول در این فیلم معرفی شد. شخصیت او با بازی رابرت داونی جونیور یکی از اصلی ترین نمادهای این دنیای به شمار می رود.

2. هالک شگفت انگیز (The Incredible Hulk)

• کارگردان: لویی لتریر
• بازیگران: ادوارد نورتون (بروس بنر- هالک)، لیو تایلر (بتی راس)، تیم راث (امیل بلونسکی- ابومینیشن)، تیم بلیک نلسون (ساموئل استرن)، ویلیام هرت (ژنرال راس)
• تاریخ اکران: 2008
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: 67 از 100
• امتیاز IMDb به فیلم: 6.7 از 10

دکتر بروس بنر، دانشمندی که در معرض اشعه گاما قرار گرفته و به موجودی خشمگین و قدرتمند به نام هالک تبدیل می شود، در حال فرار از دست ارتش آمریکا است که قصد دارد از او به عنوان سلاح استفاده کند. او در تلاش است تا درمانی برای این وضعیت پیدا کند و در همین حین با دشمن جدیدی به نام امیل بلانسکی روبرو می شود که او نیز به موجودی قدرتمندتر از هالک تبدیل شده است.

ویژگی های هالک شگفت انگیز در MCU:

• معرفی هالک: این فیلم دومین فیلم در دنیای سینمایی مارول است و هالک را به عنوان یکی از شخصیت های کلیدی این دنیا معرفی می کند.
• ارتباط با دیگر فیلم ها: ژنرال راس که در این فیلم حضور دارد، در فیلم های بعدی MCU نیز نقش مهمی ایفا می کند. همچنین، تونی استارک در صحنه ی پایانی فیلم حضور کوتاهی دارد که نشان دهنده ی ارتباط این فیلم با دیگر فیلم های دنیای سینمایی مارول است.
• تغییر بازیگر: در این فیلم، ادوارد نورتون نقش بروس بنر را بازی می کند، اما در فیلم های بعدی مارک رافلو جایگزین او می شود.

3. مرد آهنی 2 (Iron Man 2)

• کارگردان: جان فاورو
• بازیگران: رابرت داونی جونیور (تونی استارک- آیرون من)، گوئینت پالترو (پپر پاتس)، دان چیدل (جیمز رودز- وار ماشین)، اسکارلت جوهانسون (ناتاشا رومانوف- بیوه ی سیاه)، سام راکول (جاستین همر)، میکی رورک (ایوان وانکو- ویپلش)، ساموئل ال. جکسون (نیک فیوری)
• تاریخ اکران: 2010
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: 72 از 100
• امتیاز IMDb به فیلم: 7 از 10

تونی استارک که هویت خود به عنوان مرد آهنی را برای جهانیان فاش کرده، با فشار دولت برای در اختیار گذاشتن فناوری زره اش مواجه می شود. در همین حال، ایوان وانکو با استفاده از فناوری مشابه، شلاق های الکتریکی قدرتمندی می سازد و به دنبال انتقام از استارک است. در این میان، ناتاشا رومانوف، به عنوان جاسوس به صنایع استارک نفوذ می کند و جیمز رودز، دوست صمیمی تونی، با پوشیدن یکی از زره های او به «وار ماشین» تبدیل می شود. استارک در نهایت با کمک دوستش، پپر پاتس و هوش مصنوعی اش، جارویس، بر مشکلاتش غلبه می کند و وانکو را شکست می دهد.

ویژگی های مرد آهنی 2 در MCU:

• معرفی شخصیت های کلیدی: این فیلم ناتاشا رومانوف و جیمز رودز را به دنیای سینمایی مارول معرفی می کند که نقش های مهمی در فیلم های بعدی ایفا می کنند.
• پیوند با فیلم های دیگر: «مرد آهنی 2» با اشاره به سازمان شیلد و نیک فیوری، به طور مستقیم با سایر فیلم های MCU مرتبط می شود و زمینه را برای تشکیل «انتقام جویان» فراهم می کند.
• معرفی عنصر جدید: در این فیلم، عنصر جدیدی به نام «ویبرانیوم» معرفی می شود که بعدها در ساخت سپر کاپیتان آمریکا و کشور واکاندا اهمیت زیادی پیدا می کند.

4. ثور (Thor)

• کارگردان: کنت برانا
• بازیگران: کریس همسورث (ثور)، ناتالی پورتمن (جین فاستر)، تام هیدلستون (لوکی)، آنتونی هاپکینز (اودین)، استلان اسکاشگورد (اریک سلویگ)، کت دنینگز (دارسی لوئیس)، ادریس البا (هایمدال)، کالین فرث (لوفی)
• تاریخ اکران: 2011
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: 77 از 100
• امتیاز IMDb به فیلم: 7 از 10

در چهارمین فیلم از دنیای سینمایی مارول، ثور شاهزاده ی مغرور و جنگجوی آزگارد، به دلیل غرور و نافرمانی توسط پدرش اودین، پادشاه آزگارد، از قدرت های خداگونه و چکش افسانه ای اش «میولنیر» محروم و به زمین تبعید می شود. در همین حال، برادر ناتنی اش لوکی، با حیله گری برای تصاحب تاج و تخت آزگارد نقشه می کشد. ثور در زمین، در حالی که سعی می کند خود را با زندگی انسان ها وفق دهد، با جین فاستر، دانشمند جوانی که او را پیدا می کند، آشنا می شود. ثور باید در زمین درس فروتنی و از خودگذشتگی بیاموزد و لیاقت خود را برای بازپس گیری قدرت هایش، و همچنین نجات آزگارد از دست لوکی ثابت کند.

ویژگی های ثور در MCU:

• معرفی دنیای اساطیری آزگارد و خدایان نورس: این فیلم برای اولین بار دنیای اساطیری آزگارد و شخصیت های آن مانند ثور، اودین، لوکی، فریگا و هایمدال را به MCU معرفی کرد.
• پیوند اساطیر نورس با علم: فیلم با ترکیب عناصر اساطیری و علمی، دنیای آزگارد را به عنوان یک تمدن پیشرفته فرازمینی به تصویر می کشد که از طریق پل Bifrost به زمین متصل می شود.
• معرفی سنگ های ابدیت: در این فیلم، تسرکت (سنگ فضا) به عنوان یکی از سنگ های ابدیت معرفی می شود که بعدها در فیلم های دیگر دنیای سینمایی مارول نقش مهمی ایفا می کند.
• توسعه شخصیت لوکی: لوکی به عنوان یکی از پیچیده ترین و محبوب ترین شخصیت های شرور MCU در این فیلم معرفی شد و زمینه برای نقش آفرینی او درترتیب فیلم های مارول در آینده فراهم شد.

فاز دوم

7. مرد آهنی 3 (Iron Man 3)

• کارگردان: شین بلک
• بازیگران: رابرت داونی جونیور (تونی استارک- آیرون من)، گوئینت پالترو (پپر پاتس)، دان چیدل (جیمز رودز- وار ماشین)، گای پیرس (آلدریچ کیلاین)، بن کینگزلی (ترور اسلتری)، ربکا هال (مایا هانسن)، جان فاورو (هپی هوگان)
• تاریخ اکران: 2013 
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: 79 از 100
• امتیاز IMDb به فیلم: 7.2 از 10

در «مرد آهنی 3»، تونی استارک با پیامدهای روانی ناشی از نبرد نیویورک در فیلم «انتقام جویان» دست و پنجه نرم می کند. او دچار حملات اضطراب و بی خوابی شده و در تلاش برای مقابله با این مشکلات، به طور وسواس گونه ای زره های جدید می سازد. در همین حال، یک تروریست مرموز به نام ماندارین حملاتی را در سراسر آمریکا انجام می دهد و تونی استارک را به چالش می کشد. استارک که خانه و زره هایش را از دست داده، مجبور می شود تا با تکیه بر هوش و ذکاوت خود و بدون تکنولوژی پیشرفته اش با ماندارین مقابله کند. در این مسیر، او با دانشمندی به نام مایا هانسن که در گذشته با او رابطه داشته و همچنین با پسربچه ای باهوش به نام هارلی کینر آشنا می شود که به او کمک می کنند.

ویژگی های مرد آهنی 3 در MCU:

• کاوش در شخصیت تونی استارک: این فیلم به طور عمیق تری به روانشناسی تونی استارک می پردازد و نشان می دهد که حتی یک ابرقهرمان نیز می تواند با مشکلات روحی و روانی مواجه شود.
• معرفی ماندارین: اگرچه شخصیت ماندارین در این فیلم با نسخه کمیک بوکی آن تفاوت دارد، اما به عنوان یک تروریست کاریزماتیک و خطرناک معرفی می شود.
• تکنولوژی Extremis: این فیلم تکنولوژی Extremis را به دنیای سینمایی مارول معرفی می کند که به افراد توانایی های فوق العاده ای مانند قدرت بدنی فراوان و توانایی بازسازی اعضای بدن می دهد.
• پیامدهای نبرد نیویورک: «مرد آهنی 3» به طور مستقیم به پیامدهای نبرد نیویورک در فیلم «انتقام جویان» می پردازد و نشان می دهد که این نبرد چه تاثیری بر شخصیت های دنیای سینمایی مارول گذاشته است.
• پایان یک فصل: این فیلم به نوعی پایان یک فصل در داستان تونی استارک محسوب می شود و او را در مسیری جدیدی از ترتیب فیلم های مارول قرار می دهد.

8. ثور: دنیای تاریک (Thor: The Dark World)

• کارگردان: آلن تیلور
• بازیگران: کریس همسورث (ثور)، ناتالی پورتمن (جین فاستر)، تام هیدلستون (لوکی)، آنتونی هاپکینز (اودین)، کریستوفر اکلستون (مالکیث)، ادریس البا (هایمدال)، رنه روسو (فریگا)، استلان اسکاشگورد (اریک سلویگ)، کت دنینگز (دارسی لوئیس)
• تاریخ اکران: 2013
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: 66 از 100
• امتیاز IMDb به فیلم: 6.8 از 10

در «ثور: دنیای تاریک»، ثور با تهدیدی باستانی به نام مالکیث و نژاد الف های تاریک روبرو می شود که قصد دارند جهان را در تاریکی فرو ببرند. مالکیث به دنبال سلاحی باستانی به نام اتر است که در واقع سنگ واقعیت، یکی از سنگ های ابدیت، است. در این فیلم ثور برای نجات زمین و نه قلمرو از مالکیث، رهبر الف های تاریک و سلاح باستانی او به نام اتر، مجبور به اتحاد با برادرش لوکی می شود. ماجراهای این فیلم بعد از وقایع «انتقام جویان» اتفاق می افتد و ثور در تلاش است تا نظم را به نه قلمرو بازگرداند. در همین حال، جین فاستر به طور تصادفی با اتر آلوده می شود و ثور مجبور می شود او را به آزگارد ببرد تا از او محافظت کند.

ویژگی های ثور: دنیای تاریک در MCU:

• معرفی سنگ واقعیت: این فیلم یکی از سنگ های ابدیت را معرفی می کند که بعدا در فیلم های دیگر مارول نقش مهمی ایفا می کنند.
• پیوند با سایر فیلم های مارول: این فیلم به وقایع «ثور» و «انتقام جویان» مرتبط است و زمینه را برای فیلم های بعدی مانند «نگهبانان کهکشان» و «انتقام جویان: عصر اولتران» فراهم می کند.
• توسعه ی شخصیت لوکی: در این فیلم، رابطه ی پیچیده ی بین ثور و لوکی بیشتر بررسی می شود و لوکی نقش مهمی در ترتیب فیلم های مارول ایفا می کند.
• معرفی الف های تاریک: این فیلم نژاد جدیدی از دشمنان را به دنیای سینمایی مارول معرفی می کند.
• کاوش در نه قلمرو: این فیلم به طور گسترده تری به نه قلمرو می پردازد و مکان های جدیدی را در دنیای مارول به نمایش می گذارد.

19. انتقام جویان: جنگ ابدیت (Avengers: Infinity War)

• کارگردان ها: برادران روسو
• بازیگران: رابرت داونی جونیور (تونی استارک- آیرون من)، کریس ایوانز (استیو راجرز- کاپیتان آمریکا)، کریس همسورث (ثور)، مارک رافلو (بروس بنر- هالک)، اسکارلت جوهانسون (ناتاشا رومانوف- بیوه ی سیاه)، جرمی رنر (کلینت بارتون- هاوک آی)، تام هالند (پیتر پارکر- مرد عنکبوتی)، بندیکت کامبربچ (استیون استرنج)، چادویک بوزمن (تی چالا- پلنگ سیاه)، تام هیدلستون (لوکی)، زویی سالدانا (گامورا)، کریس پرت (پیتر کویل- استار-لرد)، الیزابت اولسن الیزابت اولسن (واندا ماکسیموف- اسکارلت ویچ)، جاش برولین (تانوس)
• تاریخ اکران: 2018
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: 85 از 100
• امتیاز IMDb به فیلم: 8.4 از 10

• کارگردان: برادران روسو
• بازیگران: رابرت داونی جونیور (تونی استارک- آیرون من)، کریس ایوانز (استیو راجرز- کاپیتان آمریکا)، مارک رافلو (بروس بنر- هالک)، کریس همسورث (ثور)، اسکارلت جوهانسون (ناتاشا رومانوف- بیوه ی سیاه)، بری لارسون (کارول دنورز- کاپیتان مارول)
• تاریخ اکران: 2019
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: 94 از 100
• امتیاز IMDb به فیلم: 8.4 از 10

پس از اتفاقات ناگوار فیلم «انتقام جویان: جنگ ابدیت» که در آن تانوس با استفاده از سنگ های ابدیت نیمی از موجودات زنده جهان را نابود کرد، انتقام جویان باقی مانده و متحدانشان در تلاشند تا عواقب اعمال تانوس را خنثی کرده و تعادل را به جهان بازگردانند. آن ها با سفری در زمان به گذشته برمی گردند تا سنگ های ابدیت را قبل از تانوس به دست آورند و از آن ها برای بازگرداندن کسانی که از دست داده اند استفاده کنند. این ماموریت پر از چالش، فداکاری و مبارزات حماسی است که سرنوشت نهایی جهان را رقم می زند.

ویژگی های انتقام جویان: پایان بازی در MCU:

• پایان بخش فاز سوم MCU: این فیلم به عنوان پایان بخش فاز سوم دنیای سینمایی مارول و نتیجه گیری داستان چندین فیلم قبلی محسوب می شود.
• بزرگ ترین کراس اور در تاریخ سینما: این فیلم بزرگ ترین کراس اور در تاریخ سینما است که تعداد زیادی از شخصیت های MCU را در کنار هم جمع می کند.
• نقطه عطفی در داستان MCU: اتفاقات این فیلم تاثیر عمیقی بر آینده MCU گذاشته و مسیر جدیدی را در ترتیب فیلم های مارول ایجاد کرد.
• پر فروش ترین فیلم تاریخ سینما (برای مدتی): این برای مدتی عنوان پر فروش ترین فیلم تاریخ سینما را در اختیار داشت و رکورد «آواتار» (Avatar) را شکست.

23. مرد عنکبوتی: دور از خانه (Spider-Man: Far From Home)

• کارگردان: جان واتس
• بازیگران: تام هالند (پیتر پارکر- مرد عنکبوتی)، ساموئل ال. جکسون (نیک فیوری)، زندایا (میشل ا م جی جونز)، کوبی اسمالدرز (ماریا هیل)، جان فاورو (هپی هوگان)، مریسا تومی (می پارکر)، جیک جیلنهال (کوئنتین بک- میستریو)
• تاریخ اکران: 2019
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: 90 از 100
• امتیاز IMDb به فیلم: 7.4 از 10

پیتر پارکر که هنوز از مرگ تونی استارک غمگین است، تصمیم می گیرد به همراه دوستانش به یک سفر مدرسه ای به اروپا برود و برای مدتی از دنیای ابرقهرمانی فاصله بگیرد. اما نیک فیوری او را پیدا می کند و از او می خواهد تا به میستریو، قهرمانی از دنیای دیگر، در مبارزه با موجوداتی به نام المنتالز کمک کند. پیتر در ابتدا تمایلی به انجام این ماموریت ندارد، اما با مشاهده قدرت المنتالز و خطری که جهان را تهدید می کند، تصمیم می گیرد مسئولیت خود را به عنوان یک ابرقهرمان بپذیرد.

ویژگی های مرد عنکبوتی: دور از خانه در MCU:

• پیامدهای اتفاقات «انتقام جویان: پایان بازی»: این فیلم اولین فیلم MCU پس از اتفاقات «انتقام جویان: پایان بازی» است و به خوبی تاثیر مرگ تونی استارک و دیگر قهرمانان را بر دنیا و شخصیت پیتر پارکر نشان می دهد.
• معرفی مفهوم چندجهانی: این فیلم به طور رسمی مفهوم »چندجهانی» (Multiverse) را به MCU معرفی می کند و زمینه را برای فیلم های بعدی مانند «دکتر استرنج و چندجهانی دیوانگی» فراهم می کند.
• رشد شخصیت پیتر پارکر: در این فیلم شاهد رشد شخصیت پیتر پارکر و تبدیل شدن او به یک قهرمان مستقل هستیم. او یاد می گیرد که چگونه بدون تکیه بر تونی استارک تصمیم بگیرد و مسئولیت اعمال خود را بپذیرد.

فاز چهارم:

24. وانداویژن (WandaVision)- سریال

• کارگردان: مت شکمن (کارگردان تمام قسمت ها)
• بازیگران: الیزابت اولسن (واندا ماکسیموف- اسکارلت ویچ)، پل بتانی (ویژن)، کاترین هان (اگنس- اگاتا هارکنس)، تیونا پریس (مونیکا رمبو)، رندل پارک (جیمی وو)، کاتلین اولسن (همسایه ی فضول)
• تاریخ انتشار: 2021 از دیزنی پلاس
• امتیاز راتن تومیتوز به سریال: 91 از 100
• امتیاز IMdb به سریال: 8 از 10

سریال«وانداویژن» داستان واندا ماکسیموف (اسکارلت ویچ) را پس از اتفاقات غم انگیز فیلم «انتقام جویان: پایان بازی» دنبال می کند. او که در غم از دست دادن ویژن به سر می برد، ناخودآگاه واقعیتی خیالی در شهری کوچک به نام وست ویو ایجاد می کند و در آن به همراه ویژن زندگی ایده آلی را تجربه می کند. این واقعیت به سبک سیتکام های آمریکایی از دهه ی 50 تا دهه ی 90 میلادی به تصویر کشیده می شود و با گذشت هر قسمت، وارد دوره ی جدیدتری می شود.

ویژگی های وانداویژن در MCU:

• پیوند با فیلم های MCU: سریال به طور مستقیم به اتفاقات فیلم های قبلی MCU، به خصوص «انتقام جویان: پایان بازی» متصل است و تاثیر عمیقی بر شخصیت واندا و مسیر داستان او در فیلم های آینده دارد.
• معرفی اسکارلت ویچ: سریال به طور کامل به شخصیت واندا ماکسیموف و قدرت های او می پردازد و او را به عنوان اسکارلت ویچ، یکی از قدرتمندترین شخصیت های MCU، معرفی می کند.
• سبک منحصربه فرد: «وانداویژن» با استفاده از سبک سیتکام های کلاسیک و ترکیب آن با عناصر ابرقهرمانی و معمایی، تجربه ای منحصربه فرد و جدید را در MCU ارائه می دهد.

• کارگردان: دستین دنیل کرتون
• بازیگران: سیمو لیو (شانگ-چی)، آکوافینا (کیتی)، تونی لیانگ (ونوو، پدر شانگ-چی)، منگر ژانگ (ژیالینگ، خواهر شانگ-چی)، میشل یئو (یینگ نان)، بن کینگزلی (ترور اسلتری)
• تاریخ اکران: 2021
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: 91 از 100
• امتیاز IMDb به فیلم: 7.4 از 10

«شانگ-چی و افسانه ده حلقه» داستان شانگ-چی، استاد هنرهای رزمی را روایت می کند که از گذشته ی تاریک خود فرار کرده و سعی در زندگی عادی در سان فرانسیسکو دارد. اما گذشته ی او به شکل سازمان ده حلقه به رهبری پدرش، به سراغش می آید و او را مجبور به مواجهه با گذشته و میراث خانوادگی اش می کند. شانگ-چی باید با قدرت های ده حلقه و نیروهای تاریک مبارزه کند و در این مسیر با خواهرش ژیالینگ و موجودات افسانه ای مواجه می شود.

ویژگی های شانگ-چی و افسانه ی ده حلقه در MCU:

• معرفی شخصیت جدید: شانگ-چی اولین ابرقهرمان آسیایی در دنیای سینمایی مارول است که فرهنگ و هنرهای رزمی آسیای شرقی را به نمایش می گذارد.
• ارتباط با گذشته MCU: ده حلقه قبلا در فیلم های «مرد آهنی» به عنوان سازمانی تروریستی معرفی شده بود و در این فیلم منشا و قدرت واقعی آن ها مشخص می شود.
• معرفی موجودات افسانه ای: در این فیلم موجودات افسانه ای از فرهنگ چینی مانند اژدها و روح های جنگل به نمایش در می آیند و به دنیای جادویی MCU اضافه می شوند.
• اکشن و جلوه های ویژه خیره کننده: «شانگ-چی و افسانه ی ده حلقه» دارای صحنه های اکشن و جلوه های ویژه ی فوق العاده ای است که با الهام از فیلم های رزمی و ووشیا ساخته شده اند.

30. جاودانگان (Eternals)

• کارگردان: کلویی ژائو
• بازیگران: جما چان (سرسی)، ریچارد مدن (ایکاریس)، کمیل نانجیانی (کینگو)، لیا مک هیو (اسپرایت)، برایان تایری هنری (فاستوس)، کیت هرینگتون (دین ویتمن)، سلما هایک (آژاک)، آنجلینا جولی (تینا)، هری استایلز (استارفاکس (در صحنه ی پس از تیتراژ))
• تاریخ اکران: 2021
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: 47 از 100
• امتیاز IMDb به فیلم: 6.3 از 10

جاودانگان ابرقهرمان هایی هستندکه هزاران سال پیش توسط سلستیال ها (موجوداتی کیهانی با قدرت های خداگونه) برای محافظت از زمین در برابر دیوینت ها (موجوداتی شرور و مخرب) به زمین فرستاده شده اند. نژادی از موجودات نامیرا که هزاران سال مخفیانه روی زمین روزگار گذرانده و به تکامل تمدن بشری کمک کرده اند. پس از وقایع فیلم «انتقام جویان: پایان بازی»، یک تراژدی غیرمنتظره، جاودانگان را مجبور می کند تا از سایه ها بیرون بیایند و بار دیگر در برابر دشمن باستانی بشریت، دیوینت ها، متحد شوند. اما در این مسیر، آن ها با پرسش هایی درباره هدف وجودی خود، نقش سلستیال ها و سرنوشت بشریت روبرو می شوند و باید تصمیمات سختی بگیرند.

ویژگی های جاودانگان در MCU:

• معرفی شخصیت ها و مفاهیم جدید: این فیلم، گروهی از ابرقهرمانان جدید و مفاهیم کیهانی جدیدی مانند سلستیال ها را به دنیای سینمایی مارول معرفی می کند که تاثیر زیادی بر آینده ی MCU خواهند داشت.
• مقیاس بزرگ و حماسی: «جاودانگان» مقیاسی بسیار بزرگ و حماسی دارد و داستان آن در طول هزاران سال و در مکان های مختلفی در سراسر جهان اتفاق می افتد.
• تنوع فرهنگی: این اثر یکی از متنوع ترین فیلم های MCU از نظر فرهنگی است و بازیگرانی از نژادها و ملیت های مختلف در آن حضور دارند.
• سبک بصری متفاوت: کلویی ژائو، کارگردان فیلم، سبک بصری متفاوتی را برای «جاودانگان» انتخاب کرده است که با سایر فیلم های MCU متفاوت است.

• کارگردان: تایکا وایتیتی
• بازیگران: کریس همسورث (ثور)، ناتالی پورتمن (جین فاستر- مایتی ثور)، کریستین بیل (گور، قصاب خدایان)، تسا تامپسون (والکری)، راسل کرو (زئوس)، مت دیمون (لوکی بازیگر)، السا پاتاکی (وولف وومن)
• تاریخ اکران: 2022
• امتیاز راتن تومیتوز به فیلم: 64 از 100
• امتیاز IMDb به فیلم: 6.7 از 10

در فیلم «ثور: عشق و تندر»، ثور در سفری برای یافتن آرامش درونی است، اما بازنشستگی او توسط قاتلی کهکشانی به نام گور، قصاب خدایان، که به دنبال انقراض خدایان است، مختل می شود. برای مقابله با این تهدید، ثور از پادشاه والکری، کورگ و نامزد سابقش جین فاستر کمک می گیرد که به طرز غیرقابل توضیحی چکش جادویی ثور، میولنیر، را به عنوان ثور قدرتمند به دست گرفته است. آن ها با هم در یک ماجراجویی کیهانی خطرناک برای کشف رمز و راز انتقام گور قصاب خدایان و متوقف کردن او قبل از اینکه خیلی دیر شود، شرکت می کنند.

ویژگی های ثور: عشق و تندر در MCU:

• ادامه ی داستان ثور: ترتیب فیلم های مارول این فیلم دنباله مستقیم «ثور: رگناروک» است و داستان ثور را پس از وقایع «انتقام جویان: پایان بازی» دنبال می کند.
• معرفی شخصیت های جدید: جین فاستر به عنوان ثور قدرتمند و گور، قصاب خدایان به عنوان شخصیت منفی جدید معرفی می شوند.
• بازگشت شخصیت های آشنا: شخصیت هایی مانند والکری و کورگ از فیلم های قبلی ثور بازمی گردند.
• سبک بصری و طنز خاص: تایکا وایتیتی، کارگردان فیلم، سبک بصری و طنز خاص خود را که در «ثور: رگناروک» نیز به نمایش گذاشته بود، در این فیلم نیز حفظ کرده است.
• کاوش مضامین عمیق تر: در کنار اکشن و طنز، فیلم به مضامین عمیق تری مانند عشق، فقدان و یافتن هدف در زندگی می پردازد.

35. خانم مارول (Ms. Marvel)- سریال

• کارگردان ها: عادل ال اربی و بلال فلاح (قسمت های 1 و 6)، میرا منون (قسمت های 2 و 3)، شارمین عبید چنائی (قسمت های 4 و 5)
• بازیگران: ایمان ولانی (کامالا خان- خانم مارول)، مت لینتز (برونو کاره لی)، یاسمین فلچر (ناکیه باهادر)، زنوبیا شروف (منیبا خان)، موهان کاپور (یوسف خان)، ساگار شیخ (عامر خان)، ریش شاه (کامران)
• تاریخ انتشار: 2022
• امتیاز راتن تومیتوز به سریال: 98 از 100
• امتیاز IMDb به سریال: 6.2 از 10

سریال «خانم مارول» داستان کامالا خان، یک دختر 16 ساله پاکستانی-آمریکایی ساکن جرسی سیتی را روایت می کند. کامالا یک گیمر قهار، طرفدار پر و پا قرص کاپیتان مارول و نویسنده داستان های فن فیکشن است که در دنیای خیال پردازی های خودش غرق شده است. زندگی کامالا با پیدا کردن یک النگوی مرموز تغییر می کند. این النگو به او قدرت های ابرقهرمانی می دهد: توانایی مهار انرژی کیهانی و ایجاد سازه های نورانی سخت.

کامالا در ابتدا از این قدرت ها هیجان زده می شود و سعی می کند از آن ها برای محبوبیت بیشتر و شرکت در مسابقه ی «انتقام جوی جدید» استفاده کند. اما به زودی متوجه می شود که استفاده از این قدرت ها پیامدهایی دارد و او را درگیر ماجراهایی می کند که فراتر از تصورش است. او باید با کمک خانواده و دوستانش یاد بگیرد چگونه از قدرت هایش به درستی استفاده کند و به یک ابرقهرمان واقعی تبدیل شود.

ویژگی های خانم مارول در MCU:

• اولین ابرقهرمان مسلمان MCU: کامالا خان اولین ابرقهرمان مسلمان دنیای سینمایی مارول است که فرهنگ و مذهب او نقش مهمی در داستان و هویت او ایفا می کند.
• خانواده و هویت: سریال بر روی اهمیت خانواده و پذیرش هویت فردی تاکید دارد. کامالا در مسیر کشف خود، با چالش های فرهنگی و نسلی مواجه می شود و سعی می کند تعادل بین زندگی معمولی خود و هویت ابرقهرمانی اش را پیدا کند.
• دنیای بصری منحصربه فرد: سریال خانم مارول از لحاظ بصری بسیار خلاقانه و منحصربه فرد است. انیمیشن ها و جلوه های ویژه به کار رفته در سریال، دنیای درونی کامالا و قدرت های او را به تصویر می کشند.
• پیوند با فیلم «مارول ها»: شخصیت کامالا خان در فیلم «مارول ها» که در سال 2023 منتشر شد، در کنار کاپیتان مارول و مونیکا رمبو حضور دارد. سریال «خانم مارول» مقدمه ای بر این فیلم است و به معرفی شخصیت کامالا و قدرت های او می پردازد.

39. نگهبانان کهکشان ویژ ه ی تعطیلات (The Guardians of the Galaxy Holiday Special)- ویژه برنامه ی تلویزیونی

• کارگردان: جیمز گان
• بازیگران: کریس پرت (پیتر کوئیل- استار-لرد)، دیو باتیستا (دراکس نابودگر)، بردلی کوپر (صداپیشه ی راکت)، وین دیزل (صداپیشه ی گروت)، کارن گیلان (نبیولا)، شان گان (کراگلین اوفونتری)، کوین بیکن (خودش)
• تاریخ اکران: 2022 از دیزنی پلاس
• امتیاز راتن تومیتوز به سریال: 77 از 100
• امتیاز IMDb به سریال: 7 از 10 

داستان در مورد تلاش مانتیس و دراکس برای شاد کردن پیتر کوئیلl در کریسمس است. آنها می دانند که پیتر از زمان رفتن گامورا غمگین است، بنابراین تصمیم می گیرند به زمین بروند و یک هدیه کریسمس واقعا شگفت انگیز برای او پیدا کنند. این هدیه چیزی نیست جز کوین بیکن، بازیگر مورد علاقه ی پیتر! آن ها کوین بیکن را می ربایند و او را به Knowhere می برند، جایی که نگهبانان در حال حاضر زندگی می کنند. در ابتدا کوین بیکن وحشت زده می شود، اما در نهایت با آن ها همراهی می کند و به آن ها کمک می کند تا کریسمس را جشن بگیرند.

ویژگی های نگهبانان کهکشان ویژ ه ی تعطیلات در MCU:

• یکی دیگر از ویژه برنامه های MCU: این دومین ویژه برنامه تلویزیونی دنیای سینمایی مارول است.
• ارتباط کامل با فضای MCU: این ویژه برنامه بین وقایع «ثور: عشق و تندر» و «نگهبانان کهکشان 3» اتفاق می افتد.
• پررنگ شدن شخصیت های فرعی: شخصیت مانتیس در این فیلم نقش پررنگ تری دارد و رابطه او با پیتر کویل به عنوان خواهر و برادر بیشتر بررسی می شود.
• پایان فاز چهارم؟ این ویژه برنامه به عنوان اختتامیه فاز چهارم دنیای سینمایی مارول در نظر گرفته می شود.
• موسیقی نوستالژیک: موسیقی متن این ویژه برنامه شامل آهنگ های کریسمسی کلاسیک و اورجینال است.

• کارگردان: ماریون دایر
• بازیگران: آلاکوا کاکس (مایا لوپز- اکو)، چارلی کاکس (مت مورداک- دردویل)، وینسنت دن آفریو (ویلسون فیسک- کینگ پین)، دوری جیکوبز (بانی)
• تاریخ انتشار: 2023 از دیزنی پلاس (همه ی قسمت ها به طور همزمان منتشر شدند)
• امتیاز راتن تومیتوز به سریال: 44 از 100
• امتیاز IMDb به سریال: 6.5 از 10

سریال «اکو» داستان مایا لوپز، یک قهرمان ناشنوای بومی آمریکایی را دنبال می کند که قبلا در سریال «هاوک آی» با او آشنا شده بودیم. مایا پس از اتفاقات سریال «هاوک آی» و درگیری اش با کینگ پین و انتقام جویان، به زادگاهش در منطقه ی سرخپوستی بازمی گردد تا با گذشته ی خود روبرو شود و سعی کند به آرامش برسد. او در این مسیر با هویت و ریشه های خانوادگی خود بیشتر آشنا می شود و در عین حال باید با عواقب اعمال گذشته اش دست و پنجه نرم کند.

ویژگی های اکو در MCU:

• اولین سریال با محوریت یک ابرقهرمان ناشنوا: اکو اولین سریال مارول است که شخصیت اصلی آن ناشنوا است و این موضوع تاثیر زیادی بر روند داستان و نحوه روایت آن دارد.
• تمرکز بر فرهنگ بومیان آمریکا: سریال به طور قابل توجهی به فرهنگ و سنت های بومیان آمریکا می پردازد و سعی می کند تصویری واقعی و محترمانه از آن ها ارائه دهد.
• پیوند با سریال هاوک آی: داستان سریال «اکو» به طور مستقیم به اتفاقات سریال «هاوک آی» مرتبط است و برخی از شخصیت های آن سریال، از جمله کینگ پین، در این سریال نیز حضور دارند.
• فضایی تاریک تر و خشن تر: در مقایسه با بسیاری از آثار دیگر دنیای سینمایی مارول، «اکو» فضایی تاریک تر و خشن تر دارد و به موضوعات جدی تری مانند تروما، هویت و انتقام می پردازد.
• درجه سنی: سریال اکو اولین سریال دنیای سینمایی مارول و ترتیب فیلم های مارول است که درجه سنی بزرگسال دارد.

• کاپیتان آمریکا: اولین انتقام جو (Captain America: The First Avenger) (1940s)
• مامور کارتر (Agent Carter) (One-Shot) (1940s)
• کاپیتان مارول (Captain Marvel) (1995)
• مرد آهنی (Iron Man) (2010)
• مرد آهنی 2 (Iron Man 2) (2011)
• هالک شگفت انگیز (The Incredible Hulk) (2011)
• یک اتفاق خنده دار در مسیر چکش ثور افتاد (A Funny Thing Happened on the Way to Thor’s Hammer) (One-Shot) (2011)
• ثور (Thor) (2011)
• مشاور (The Consultant) (One-Shot) (2011)
• انتقام جویان (The Avengers) (2012)
• مورد 47 (Item 47) (One-Shot) (2012)
• ثور: دنیای تاریک (Thor: The Dark World) (2013)
• مرد آهنی 3 (Iron Man 3) (2013)
• درود بر پادشاه (All Hail the King) (One-Shot) (2013)
• کاپیتان آمریکا: سرباز زمستان (Captain America: The Winter Soldier) (2014)
• نگهبانان کهکشان (Guardians of the Galaxy) (2014)
• نگهبانان کهکشان 2 (Guardians of the Galaxy Vol. 2) (2014)
• من گروت هستم (I Am Groot) (2014) (فصل 1 و 2)
• دردویل (Daredevil season 1) (2014) (فصل 1) 
• جسیکا جونز (Jessica Jones season 1) (2015) (فصل 1)
• انتقام جویان: عصر اولتران (Avengers: Age of Ultron) (2015)
• مرد مورچه ای (Ant-Man) (2015)
• دردویل (Daredevil season 2) (2015) (فصل 2) 
• لوک کیج (Luke Cage season 1) (2015) (فصل 1)
• آیرون فیست (Iron Fist season 1) (2016) (فصل 1) 
• مدافعان (Marvel’s Defenders) (2016) 
• کاپیتان آمریکا: جنگ داخلی (Captain America: Civil War) (2016)
• بیوه سیاه (Black Widow) (2016)
• پلنگ سیاه (Black Panther) (2016) 
• مرد عنکبوتی: بازگشت به خانه (Spider-Man: Homecoming) (2016)
• پانیشر (The Punisher season 1) (2016) (فصل 1)  
• دکتر استرنج (Doctor Strange) (2016-2017)
• جسیکا جونز (Jessica Jones season 2) (2017) (فصل 2)
• لوک کیج (Luke Cage season 2) (2017) (فصل 2)
• آیرون فیست (Iron Fist season 2) (2017) (فصل 2) 
• دردویل (Daredevil season 3) (2017) (فصل 3) 
• ثور: راگناروک (Thor: Ragnarok) (2017)
• پانیشر (The Punisher season 2) (2017) (فصل 2)  
• جسیکا جونز (Jessica Jones season 3) (2017) (فصل 3)
• مرد مورچه ای و زنبورک (Ant-Man and the Wasp) (2018)
• انتقام جویان: جنگ ابدیت (Avengers: Infinity War) (2018)
• انتقام جویان: پایان بازی (Avengers: Endgame) (2023)
• لوکی (Loki) (2012-2024) (زمان متغیر)
• چه می شود اگر…؟ (?…What If) (Multiverse) (زمان متغیر)
• وانداویژن (WandaVision) (2023)
• شانگ چی و افسانه ده حلقه (Shang-Chi and The Legend of the Ten Rings) (2024) 
• فالکون و سرباز زمستان (The Falcon and the Winter Soldier) (2024)
• ددپول و ولورین (Deadpool and Wolverine) (2024)  
• مرد عنکبوتی: دور از خانه (Spider-Man: Far From Home) (2024)
• مرد عنکبوتی: راهی به خانه نیست (Spider-Man: No Way Home) (2024) 
• جاودانگان (Eternals) (2024)
• دکتر استرنج در چند جهانی دیوانگی (Doctor Strange in the Multiverse of Madness) (2024) 
• هاک آی (Hawkeye) (کریسمس 2024) 
• شوالیه ماه (Moon Knight) (2025) 
• پلنگ سیاه: واکاندا تا ابد (Black Panther: Wakanda Forever)
• اکو (Echo) (2025) 
• شی هالک (She-Hulk) (2025) 
• خانم مارول (Ms. Marvel) (2025) 
• مارول ها (The Marvels) (2025) 
• ثور: عشق و آذرخش (Thor: Love and Thunder) (2025) 
• گرگینه در شب (Werewolf By Night) (2025) 
• نگهبانان کهکشان ویژه تعطیلات (The Guardians of the Galaxy Holiday Special) (2025)
• مرد مورچه ای و زنبورک: شیدایی کوانتومی (Ant-Man and the Wasp: Quantumania) (2026)
• نگهبانان کهکشان 3 (Guardians of the Galaxy 3) (2026)
• تهاجم مخفی (Secret Invasion) (2026) 
• آگاتا تمام مدت (Agatha All Along) 
• کاپیتان آمریکا: دنیای قشنگ شجاع  (Captain America: Brave New World) (2025)
• دردویل: تولد دوباره (Daredevil: Born Again) (2025)
• تاندربولتز* (*Thunderbolts) (2025)

این لیست شامل فیلم ها و سریال های One-Shot مارول نیز می شود که داستان های کوتاه مرتبط با MCU هستند.

نکته:

• با توجه به اینکه وقایع فیلم «دکتر استرنج» در طول یک دوره ی زمانی نامشخص رخ می دهد، قرار دادن دقیق آن در این لیست دشوار است.
• سریال «چه می شود اگر…؟» داستان هایی از جهان های موازی را نشان می دهد و به همین دلیل نمی توان آن را به طور دقیق در خط زمانی اصلی MCU قرار داد.
• سریال «من گروت هستم» شامل داستان های کوتاه و مستقل از گروت است که در زمان های مختلفی رخ می دهند.
• به دلیل سفر در زمان و حضور در خطوط زمانی مختلف، قرار دادن فصل اول «لوکی» در خط زمانی اصلی دشوار است. با این حال، به نظر می رسد که بخش اصلی داستان پس از وقایع «انتقام جویان: پایان بازی» رخ می دهد.

با پایان یافتن فاز چهارم و شروع فاز پنجم MCU، دنیای سینمایی مارول وارد مرحله ی جدیدی شده است. ماجراجویی های مولتی ورسی با معرفی شخصیت های جدید و خطرناک مانند کانگ فاتح، ابعاد تازه ای به این دنیا بخشیده است. در آینده ی MCU، شاهد تغییرات بزرگی خواهیم بود، از جمله معرفی گروه های جدید ابرقهرمانی مانند «تاندربولتز» (Thunderbolts) و «چهار شگفت انگیز» (Fantastic Four)، و همچنین رویارویی با تهدیدات بزرگتری که سرنوشت کل کیهان را به خطر می اندازند. با توجه به برنامه های بلندپروازانه ی مارول برای فازهای پنجم و ششم، به نظر می رسد که آینده ی MCU پر از هیجان، تعلیق و غافلگیری خواهد بود و طرفداران را برای سال ها سرگرم خواهد کرد.